26.04.2020, 09:35 363

Epilepsi ve D Vitamini

Pediatrik Nörolojide Dikkat Çeken Bir Alan

Vitamin D yağda eriyen steroid nitelikte hormon olup, %90’ı güneş ışınları ile ciltte 7-dehidrokolesterol’den sentezlenir ve az kısmı besinlerle alınır. Vitamin D bağlayan protein (DBP) aracılığıyla dolaşıma girerek hidroksilaz enzimleri aracılığıyla, önce karaciğerde 25-OH-vitD ‘ye, ve sonra böbreklerde aktif formu olan 1,25-OH vitamin D’ye dönüşür. Vitamin D’nin dokular üzerine etkisi aktif formun vitamin D reseptörlerine (VDR) bağlanması ile başlar. VDR beyini de kapsayan, farklı 38 dokuda geniş bir dağılıma sahiptir. 

Vitamin D etkisini genomik etki ile; VDR üzerinden veya non-genomik etki dediğimiz, hücre zarı üzerindeki, değişik hücre içi sinyal yolaklarını (cyclic AMP, v.b) aktive ederek oluşturur. 

Vitamin D düzeyleri; sedanter yaşam, gelenekler, kültürel özellikler, diyet, giyim değişiklikleri, güneşlenme alışkanlıkları, cilt rengi, egzersiz ve genetik faktörlere bağlı olarak geniş değişiklikler gösterebilir. 

25-OH-Vitamin D’nin normal değeri 30 ng/dl’dir. 20-30 ng/dl arası yetersizlik, 20 ng/dl altındaki değerler eksiklik olarak kabul edilir. Tüm toplumlarda değişen oranlarda vitamin D eksikliği bildirilmiştir.

Vitamin D ve reseptörleri beyinde değişik hücrelerde (nöronlar, glial hücreler), spinal ve periferik sinir sisteminde bulunur. Vitamin D hücre ayrımlaşması ve ölümünü (apoptozisi) kapsayan değişik mekanizmalar üzerine etki ederek,  beyin gelişimini düzenler. Ayrıca nöron içinde kalsiyum ve bağışıklık sistemi üzerine düzenleyici etki, antioksidan etkisi ve sinir iletim aktivitelerini artırarak nörolojik sistemi koruyucu (nöroprotektif) etkiye sahiptir. 

Vitamin D eksikliği birçok nörolojik hastalık için (başağrısı, epilepsi, Alzheimer ve Parkinson hastalığı, MS, depresyon, şizofreni, otizm, duygu-durum bozuklukları, dikkat eksikliği ve hiperaktivite gibi) risk oluşturur. 

İlk kez tanı alan epilepsili hastaları incelediğimiz çalışmamızda; Epilepsili hastalarda, vitamin D düzeylerinin kontrol gruba göre belirgin düşük olduğunu saptadık. Vitamin D ile epilepsi arasındaki ilişkinin; 

1. Vitamin D’nin beyin nöromediatörleri ve reseptörlerini inhibitör sistem (GABA-A reseptörler ) aracılığı ile düzenlemesine, 
2. Kalsiyumun plazmada artışı ve beyinde azalmasına neden olarak nöronal aşırı uyarıyı azaltmasına, 
3. Nöroinflamasyonda önemli olan bazı sitokinler, enzimler ve nörotransmitterlerin genleri üzerine VDR aracılı etkisine veya 4. sinyal yolakları üzerine etkisine bağlı olabileceği ileri sürülmektedir.

Sonuç olarak; epilepsi tanısı konulan ve takip edilen hastalarda ilaç tedavisi ile birlikte, vitamin D düzeylerinin değerlendirilmesi ve düzeyin normale getirilmesi önemlidir. Ancak yüksek doz vitamin D’nin zararlı olduğunun akıldan çıkarılmaması ve tedavi gerekliliği, süre ve dozun hekim tarafından düzenlenmesi önemlidir. 

Prof. Dr. F. Müjgan SÖNMEZ 
Çocuk Nörolojisi Uzmanı 

Yorumlar (5)
gülin 1 yıl önce
Hocam bilime adadığının yıllarınızın bilgi birikimini burada geniş kitlelere sunduğunuzu görmek çok sevindirici
Zeynep 1 yıl önce
Hocam emeğinize sağlık..
Ece 1 yıl önce
Hocam, emeginize sağlık
Mert 1 yıl önce
Bu değerli bilgiler için elinize emeğinize sağlık teşekkür ederiz
Firat 1 yıl önce
Sizin gibi değerli insanların makaleleri okumak ve takip etmek gerçekten çok güzel Hocam, KlinikHaber.com'a teşekkürler.
24°
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@