26.04.2020, 09:35 306

Epilepsi ve D Vitamini

Pediatrik Nörolojide Dikkat Çeken Bir Alan

Vitamin D yağda eriyen steroid nitelikte hormon olup, %90’ı güneş ışınları ile ciltte 7-dehidrokolesterol’den sentezlenir ve az kısmı besinlerle alınır. Vitamin D bağlayan protein (DBP) aracılığıyla dolaşıma girerek hidroksilaz enzimleri aracılığıyla, önce karaciğerde 25-OH-vitD ‘ye, ve sonra böbreklerde aktif formu olan 1,25-OH vitamin D’ye dönüşür. Vitamin D’nin dokular üzerine etkisi aktif formun vitamin D reseptörlerine (VDR) bağlanması ile başlar. VDR beyini de kapsayan, farklı 38 dokuda geniş bir dağılıma sahiptir. 

Vitamin D etkisini genomik etki ile; VDR üzerinden veya non-genomik etki dediğimiz, hücre zarı üzerindeki, değişik hücre içi sinyal yolaklarını (cyclic AMP, v.b) aktive ederek oluşturur. 

Vitamin D düzeyleri; sedanter yaşam, gelenekler, kültürel özellikler, diyet, giyim değişiklikleri, güneşlenme alışkanlıkları, cilt rengi, egzersiz ve genetik faktörlere bağlı olarak geniş değişiklikler gösterebilir. 

25-OH-Vitamin D’nin normal değeri 30 ng/dl’dir. 20-30 ng/dl arası yetersizlik, 20 ng/dl altındaki değerler eksiklik olarak kabul edilir. Tüm toplumlarda değişen oranlarda vitamin D eksikliği bildirilmiştir.

Vitamin D ve reseptörleri beyinde değişik hücrelerde (nöronlar, glial hücreler), spinal ve periferik sinir sisteminde bulunur. Vitamin D hücre ayrımlaşması ve ölümünü (apoptozisi) kapsayan değişik mekanizmalar üzerine etki ederek,  beyin gelişimini düzenler. Ayrıca nöron içinde kalsiyum ve bağışıklık sistemi üzerine düzenleyici etki, antioksidan etkisi ve sinir iletim aktivitelerini artırarak nörolojik sistemi koruyucu (nöroprotektif) etkiye sahiptir. 

Vitamin D eksikliği birçok nörolojik hastalık için (başağrısı, epilepsi, Alzheimer ve Parkinson hastalığı, MS, depresyon, şizofreni, otizm, duygu-durum bozuklukları, dikkat eksikliği ve hiperaktivite gibi) risk oluşturur. 

İlk kez tanı alan epilepsili hastaları incelediğimiz çalışmamızda; Epilepsili hastalarda, vitamin D düzeylerinin kontrol gruba göre belirgin düşük olduğunu saptadık. Vitamin D ile epilepsi arasındaki ilişkinin; 

1. Vitamin D’nin beyin nöromediatörleri ve reseptörlerini inhibitör sistem (GABA-A reseptörler ) aracılığı ile düzenlemesine, 
2. Kalsiyumun plazmada artışı ve beyinde azalmasına neden olarak nöronal aşırı uyarıyı azaltmasına, 
3. Nöroinflamasyonda önemli olan bazı sitokinler, enzimler ve nörotransmitterlerin genleri üzerine VDR aracılı etkisine veya 4. sinyal yolakları üzerine etkisine bağlı olabileceği ileri sürülmektedir.

Sonuç olarak; epilepsi tanısı konulan ve takip edilen hastalarda ilaç tedavisi ile birlikte, vitamin D düzeylerinin değerlendirilmesi ve düzeyin normale getirilmesi önemlidir. Ancak yüksek doz vitamin D’nin zararlı olduğunun akıldan çıkarılmaması ve tedavi gerekliliği, süre ve dozun hekim tarafından düzenlenmesi önemlidir. 

Prof. Dr. F. Müjgan SÖNMEZ 
Çocuk Nörolojisi Uzmanı 

Yorumlar (5)
gülin 11 ay önce
Hocam bilime adadığının yıllarınızın bilgi birikimini burada geniş kitlelere sunduğunuzu görmek çok sevindirici
Zeynep 11 ay önce
Hocam emeğinize sağlık..
Ece 11 ay önce
Hocam, emeginize sağlık
Mert 11 ay önce
Bu değerli bilgiler için elinize emeğinize sağlık teşekkür ederiz
Firat 10 ay önce
Sizin gibi değerli insanların makaleleri okumak ve takip etmek gerçekten çok güzel Hocam, KlinikHaber.com'a teşekkürler.
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 27 60
2. Galatasaray 28 58
3. Fenerbahçe 27 55
4. Trabzonspor 28 51
5. Alanyaspor 28 46
6. Hatayspor 28 46
7. Gaziantep FK 28 43
8. Karagümrük 28 41
9. Göztepe 27 36
10. Antalyaspor 28 36
11. Sivasspor 27 34
12. Konyaspor 26 32
13. Malatyaspor 28 31
14. Kayserispor 27 31
15. Kasımpaşa 28 30
16. Başakşehir 28 29
17. Rizespor 27 28
18. Ankaragücü 27 26
19. Erzurumspor 27 26
20. Denizlispor 27 24
21. Gençlerbirliği 27 21
Takımlar O P
1. Giresunspor 25 53
2. Samsunspor 25 50
3. İstanbulspor 25 47
4. Adana Demirspor 25 45
5. Altınordu 25 45
6. Altay 25 44
7. Tuzlaspor 25 41
8. Ankara Keçiörengücü 25 40
9. Bursaspor 25 34
10. Ümraniye 25 34
11. Bandırmaspor 25 32
12. Boluspor 25 29
13. Menemenspor 25 27
14. Adanaspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 25 22
17. Ankaraspor 25 16
18. Eskişehirspor 25 7
Takımlar O P
1. Man City 28 65
2. M. United 28 54
3. Leicester City 28 53
4. Chelsea 27 47
5. Everton 26 46
6. Tottenham 27 45
7. West Ham 26 45
8. Liverpool 28 43
9. Aston Villa 26 40
10. Arsenal 27 38
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 28 35
13. Crystal Palace 28 34
14. Southampton 27 33
15. Burnley 28 30
16. Newcastle 27 27
17. Brighton 27 26
18. Fulham 28 26
19. West Bromwich 28 18
20. Sheffield United 28 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 25 59
2. Barcelona 26 56
3. Real Madrid 26 54
4. Sevilla 25 48
5. Real Sociedad 26 45
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 26 37
8. Athletic Bilbao 25 33
9. Celta de Vigo 26 33
10. Granada 26 33
11. Levante 26 32
12. Valencia 26 30
13. Osasuna 26 28
14. Cádiz 26 28
15. Getafe 26 27
16. Real Valladolid 26 25
17. Elche 25 24
18. Eibar 26 22
19. Deportivo Alaves 25 22
20. Huesca 26 20
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@