26.04.2020, 09:35 635

Epilepsi ve D Vitamini

Pediatrik Nörolojide Dikkat Çeken Bir Alan

Vitamin D yağda eriyen steroid nitelikte hormon olup, %90’ı güneş ışınları ile ciltte 7-dehidrokolesterol’den sentezlenir ve az kısmı besinlerle alınır. Vitamin D bağlayan protein (DBP) aracılığıyla dolaşıma girerek hidroksilaz enzimleri aracılığıyla, önce karaciğerde 25-OH-vitD ‘ye, ve sonra böbreklerde aktif formu olan 1,25-OH vitamin D’ye dönüşür. Vitamin D’nin dokular üzerine etkisi aktif formun vitamin D reseptörlerine (VDR) bağlanması ile başlar. VDR beyini de kapsayan, farklı 38 dokuda geniş bir dağılıma sahiptir. 

Vitamin D etkisini genomik etki ile; VDR üzerinden veya non-genomik etki dediğimiz, hücre zarı üzerindeki, değişik hücre içi sinyal yolaklarını (cyclic AMP, v.b) aktive ederek oluşturur. 

Vitamin D düzeyleri; sedanter yaşam, gelenekler, kültürel özellikler, diyet, giyim değişiklikleri, güneşlenme alışkanlıkları, cilt rengi, egzersiz ve genetik faktörlere bağlı olarak geniş değişiklikler gösterebilir. 

25-OH-Vitamin D’nin normal değeri 30 ng/dl’dir. 20-30 ng/dl arası yetersizlik, 20 ng/dl altındaki değerler eksiklik olarak kabul edilir. Tüm toplumlarda değişen oranlarda vitamin D eksikliği bildirilmiştir.

Vitamin D ve reseptörleri beyinde değişik hücrelerde (nöronlar, glial hücreler), spinal ve periferik sinir sisteminde bulunur. Vitamin D hücre ayrımlaşması ve ölümünü (apoptozisi) kapsayan değişik mekanizmalar üzerine etki ederek,  beyin gelişimini düzenler. Ayrıca nöron içinde kalsiyum ve bağışıklık sistemi üzerine düzenleyici etki, antioksidan etkisi ve sinir iletim aktivitelerini artırarak nörolojik sistemi koruyucu (nöroprotektif) etkiye sahiptir. 

Vitamin D eksikliği birçok nörolojik hastalık için (başağrısı, epilepsi, Alzheimer ve Parkinson hastalığı, MS, depresyon, şizofreni, otizm, duygu-durum bozuklukları, dikkat eksikliği ve hiperaktivite gibi) risk oluşturur. 

İlk kez tanı alan epilepsili hastaları incelediğimiz çalışmamızda; Epilepsili hastalarda, vitamin D düzeylerinin kontrol gruba göre belirgin düşük olduğunu saptadık. Vitamin D ile epilepsi arasındaki ilişkinin; 

1. Vitamin D’nin beyin nöromediatörleri ve reseptörlerini inhibitör sistem (GABA-A reseptörler ) aracılığı ile düzenlemesine, 
2. Kalsiyumun plazmada artışı ve beyinde azalmasına neden olarak nöronal aşırı uyarıyı azaltmasına, 
3. Nöroinflamasyonda önemli olan bazı sitokinler, enzimler ve nörotransmitterlerin genleri üzerine VDR aracılı etkisine veya 4. sinyal yolakları üzerine etkisine bağlı olabileceği ileri sürülmektedir.

Sonuç olarak; epilepsi tanısı konulan ve takip edilen hastalarda ilaç tedavisi ile birlikte, vitamin D düzeylerinin değerlendirilmesi ve düzeyin normale getirilmesi önemlidir. Ancak yüksek doz vitamin D’nin zararlı olduğunun akıldan çıkarılmaması ve tedavi gerekliliği, süre ve dozun hekim tarafından düzenlenmesi önemlidir. 

Prof. Dr. F. Müjgan SÖNMEZ 
Çocuk Nörolojisi Uzmanı 

Yorumlar (5)
gülin 2 yıl önce
Hocam bilime adadığının yıllarınızın bilgi birikimini burada geniş kitlelere sunduğunuzu görmek çok sevindirici
Zeynep 2 yıl önce
Hocam emeğinize sağlık..
Ece 2 yıl önce
Hocam, emeginize sağlık
Mert 2 yıl önce
Bu değerli bilgiler için elinize emeğinize sağlık teşekkür ederiz
Firat 2 yıl önce
Sizin gibi değerli insanların makaleleri okumak ve takip etmek gerçekten çok güzel Hocam, KlinikHaber.com'a teşekkürler.
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 22 51
2. Konyaspor 21 42
3. Fenerbahçe 22 36
4. Alanyaspor 22 35
5. Beşiktaş 22 35
6. Hatayspor 22 35
7. Başakşehir 21 34
8. Adana Demirspor 22 34
9. Kayserispor 22 31
10. Gaziantep FK 21 31
11. Sivasspor 22 30
12. Karagümrük 22 30
13. Galatasaray 22 27
14. Giresunspor 22 26
15. Kasımpaşa 22 24
16. Göztepe 22 24
17. Antalyaspor 22 23
18. Rizespor 22 21
19. Altay 22 18
20. Ö.K Yeni Malatya 21 15
Takımlar O P
1. Ümraniye 20 42
2. Ankaragücü 20 42
3. Erzurumspor 20 38
4. Eyüpspor 20 36
5. Bandırmaspor 20 33
6. İstanbulspor 20 33
7. Adanaspor 20 32
8. Samsunspor 19 30
9. Tuzlaspor 20 27
10. Gençlerbirliği 20 26
11. Manisa Futbol Kulübü 20 25
12. Boluspor 19 24
13. Kocaelispor 20 24
14. Keçiörengücü 20 23
15. Menemen Belediyespor 20 23
16. Altınordu 20 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 20 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 22 56
2. Liverpool 21 45
3. Chelsea 23 44
4. West Ham United 22 37
5. Tottenham 19 36
6. Arsenal 20 35
7. M. United 21 35
8. Wolverhampton Wanderers 20 31
9. Brighton 21 29
10. Leicester City 19 25
11. Crystal Palace 21 24
12. Southampton 21 24
13. Aston Villa 20 23
14. Brentford 22 23
15. Leeds United 20 22
16. Everton 19 19
17. Watford 19 14
18. Norwich City 21 13
19. Newcastle 20 12
20. Burnley 17 11
Takımlar O P
1. Real Madrid 21 49
2. Sevilla 21 45
3. Real Betis 21 37
4. Atletico Madrid 20 33
5. Real Sociedad 20 33
6. Barcelona 20 32
7. Rayo Vallecano 20 31
8. Villarreal 21 29
9. Valencia 21 29
10. Athletic Bilbao 21 28
11. Espanyol 21 27
12. Celta Vigo 21 26
13. Osasuna 21 25
14. Granada 21 24
15. Elche 21 22
16. Getafe 21 21
17. Mallorca 20 20
18. Deportivo Alaves 21 17
19. Cadiz 21 15
20. Levante 20 11
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@