Soğuk Savaşın Kirlettiği Bir Doğa Harikası: Karaçay Gölü

Karaçay Gölü etrafı dağlar ve buzullarla çevrili bir doğa harikası gibi görünse de aslında yeryüzünün en radyoaktif bölgelerinden birisi.

EXTRA 24.09.2020, 10:31
Soğuk Savaşın Kirlettiği Bir Doğa Harikası: Karaçay Gölü
banner31

Karaçay Gölü'nde bir saat kalmak ölümcül dozlarda radyasyona maruz kalmanıza sebep oluyor. Üstelik Karaçay Gölü’nün bu durumu insan eliyle meydana gelmiş.

Soğuk Savaş ve Nükleer Rekabet

2. Dünya Savaşı bittikten sonraki yıllarda ABD ve SSCB’nin üstünlük mücadelesi olan Soğuk Savaş yıllarında atom bombasının yıkıcı gücünü gören SSCB kendi atom bombasını yapmak istemişti. Bunun için de bir tesis kurulmalı ve araştırmalar yapılmalıdır. Bu amaçla 1946 yılında büyük bir gizlilik Karaçay Gölü’nün bulunduğu bölgede plütonyum üretme tesisi olan Mayak Nükleer Tesisi’nin inşasına başlandı. Bu gizlilik öylesine fazlaydı ki tesiste çalışacak olan işçilerin yaşaması için inşa edilen Ozerks şehri hiçbir haritada yer almıyordu.

Reaktörün Atıkları Göle Bırakıldı

Tesis işler duruma geldiğinde Ruslar mükemmel (!) bir karar ile Mayak Reaktörü’nün atıklarını Karaçay Gölü’ne boşaltmaya başladı. Çünkü Mayak Tesisi bir mühendislik harikası (!) olarak nükleer atık saklama ünitesi olmadan inşa edilmişti. Mayak Reaktörü yapılış amacını yerine getirdi ve ilk Sovyet atom bombası burada üretildi. Ancak Karaçay Gölü’ne bırakılan nükleer atık çok pahalıya mal olacaktı.

Bilinmeyen Felaket

1957 yılının eylül ayında Mayak Nükleer Atık Tesisi patladı ve büyük bir felakete neden oldu. Patlamada oluşan radyoaktif bulut yüzlerce kilometrelik bir alana yayıldı. 250 bin SSCB vatandaşı bu patlamadan etkilendi. Tesiste çalışanlar dahil olmak üzere 250 kişi patlamadan sonraki ilk birkaç haftada radyasyon nedeniyle oluşan rahatsızlıklardan hayatını kaybetti. Mayak Reaktörünün neden olduğu bu felaket yıllar boyunca Sovyetler tarafından başarıyla gizlendi ve ancak yıllar sonrasında dünya burada yaşanan felaketi öğrenebildi. Ancak Sovyet Rusya Mayak felaketini başarıyla gizlese de 30 yıl sonra meydana gelecek olan Çernobil felaketini gizleyemeyecek idi.

Kuraklık ve Radyoaktivite

1968 yılında gelindiğinde Karaçay Gölü atılan nükleer atıklar sebebi ile fazlasıyla kirliydi ancak gölün tabanında biriken radyoaktif atıkların üzerindeki su tabakası biraz da olsa etkisini azaltıyordu. Ancak bu yıl yaşanan kuraklık nedeniyle gölün su seviyesi azaldı ve nihayetinde göl kurudu. Tabanda biriken nükleer atıklar ise rüzgarlar vasıtası ile büyük bir alana taşındı ve yayıldı. Sovyetler’in nükleer beceriksizliği sürekli olarak devam ediyordu.

1 Saatte 600 Röntgen

Karaçay Gölü oldukça radyoaktif bir bölgedir. Etrafında herhangi bir yerleşim bölgesi bulunmayan Karaçay gölü 1 saatte 600 röntgenlik bir radyoaktiviteye sahiptir. Burada geçirilen bir saatte maruz kalınan radyasyon büyük oranda kesin ölüm getirmektedir. Tesisin kurulmasından önce adeta bir doğa harikası olan bu göl zamanla kirletilmiş, kurumuş ve dünyanın en ölümcül noktalarından birisi olmuştur.

Elbette Buraya Müdahale Edilmiş

Mayak Reaktörünün patlamasından sonra Sovyetler gölün yaydığı radyasyonu engellemek amacıyla göl tabanına beton dökmüştür. Bu sayede radyoaktif atıkların rüzgar gibi dış etkenlerle yayılmasını ve oluşabilecek başka felaketleri önlemeye çalışmışlardır. Dökülen beton bloklar her ne kadar radyasyonun dışarıya yayılmasını engellese de hala bu atıkların yeraltı sularına karışması riski bulunmaktadır.

Etkisi 50 Yıl Devam Edecek

Greenpeace Karaçay Gölü ve çevresinde yapılan ölçüm ve gözlemlerin sonucunda; sadece gölün bulunduğu bölge değil yakınlarda bulunan yerleşim yerlerinde dahi radyokativite kaynaklı kansere yakalanma oranını %25 artabileceğini, hastalıklara yakalanma oranının ise %30 oranında artabileceğini rapor etmiştir. Üstelik bu rapora göre bölgedeki radyoaktivite önümüzdeki 50 yıl boyunca azalmadan çevresini etkilemeye devam edecek.

Dünyanın En Kirli Yeri

Karaçay Gölü bugün tüm yaşanan felaketler ve sahip olduğu radyoaktivite nedeniyle “Dünyanın En Kirli Yeri” olarak anılıyor. Sovyet Rusya zamanında yaşanan felaketler başarıyla gizlenmiş ve gölün neden olduğu radyoaktiviteden haberi olmayan yüzbinlerce insan radyasyon kaynaklı hastalıklardan hayatını kaybetmiştir. Sovyetler’in yıkılıp, Rusya Federasyonu’nun kurulmasıyla Felaketin ayyuka çıktığı 1990’lı yıllara kadar göl yakınındaki bölgelerde yaşayan halkın %65’i radyasyona bağlı kansere yakalanmıştır. Karaçay Gölü savaşın sıcakta olsa soğukta olsa yıkıma yol açabileceğinin bugünlerde bilinen en büyük kanıtlarından birisi olarak kalmıştır.

Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.
Yorumlar (0)
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@