Coronavirus’ün Yıllar İçinde Darwin'i Kıskandıran Evrimi

GENEL SAĞLIK 13.01.2022, 17:13 13.01.2022, 19:35
Coronavirus’ün Yıllar İçinde Darwin'i Kıskandıran Evrimi
banner31

Coronavirus’ün Yıllar İçinde Darwin'i Kıskandıran Evrimi

Virüslerle insanlar arasındaki savaş zamanın başlangıcından bu yana devam ediyor. İnsanlar farklı tedavi yöntemleri ve ilaçlar buldukça hastalıklarda farklılaşıyor ve evrim geçiriyor. Elbette son zamanlarda dünyayı kasıp kavuran COVID-19’da bu değişimden nasibini aldı. İlk Olarak Çin'in Wuhan kentinde Aralık 2019'da ortaya çıkan COVID-19; o zamandan bugüne farklı mutasyonlar geçirdi. Delta, Beta, Alfa gibi terimlere artık hiç olmadığımız kadar aşinayız. Çünkü mutasyon geçiren Coronavirüs varyantları artık bu eski Yunan harfleriyle isimlendiriliyor.  

COVID-19 varyantları Dünya Sağlık Örgütü tarafından; Endişe Verici Varyant (VOC) ve İzlenmesi Gereken Varyant (VOI) olmak üzere iki kategoriye ayrılmış durumda. COVID-19 varyantları hem oluşturdukları tehlike, bulaşıcılık miktarı ve hastalık belirtilerinde varyantlara göre farklılıklar gösterebiliyor. Bu listede COVID-19’un geçmişten bugüne dünyayı kasıp  kavuran varyantlarını mercek altına alıyoruz.

  1. Orjinal SARS-COV-2 (Çin)

Resmi olarak Ocak 2020’de açıklanan SARS-COV-2 Çin’in Wuhan kentinde ortaya çıktı. Ancak yapılan araştırmalar virüsün Ekim 2019’dan bu yana dolaşımda olduğunu gösterdi. Wuhan’dan başlayarak kısa sürede tüm dünyaya yayılan SARS-COV-2, gerek aşısının olmaması, gerek yüksek bulaşıcılığı, gerekse alınan önlemlerin yetersizliğinden ötürü tüm dünyada yüzbinlerce kişinin ölümüne sebep oldu. SARS-COV-2 ortaya çıktığından beri tüm dünyada tam 154 milyon vaka bildirildi. Günümüzde etkin olan tüm aşıların formülasyonu bu ilk varyant olan SARS-COV-2 üzerinde yapıldı. Aynı zamanda sonraki varyantların bulaşıcılık ve öldürücülük değerleri yine SARS-COV-2 virüsünün standartları esas alınarak belirlenmekte. Günümüzde farklı varyantlar daha yaygın olsa da SARS-COV-2 vakaları hala görülmektedir.

Aşı Etkinliği:

  • Pfizer/BioNTech: %95
  • Moderna: %94,5
  • Novavax: %89,3
  • Johnson & Johnson's: Hastalığı önlemede %66, Şiddetli hastalığı önelemde %85
  • Oxford/AstraZeneca: %70
  • Sputnik V: %97,6

  1. B.1.1.7 İngiltere Varyantı

2020 sonlarında İngiltere’de ortaya çıkan bu varyant; orjinal varyanta göre çok daha bulaşıcı olması ve daha öldürücü olması ile biliniyor. Son derece hızlı yayılan B.1.1.7 Alpha Varyantı; tanımlandığından bu yana 80'den fazla ülkede görüldü. ABD’de ilk olarak 30 Aralıkta bildirilen B.1.1.7 Alpha Varyantı vakası sonrasında ABD’nin 42 eyaletinde görüldü. Ülkemizde ise oldukça baskın olan B.1.1.7 Alpha Varyantı 81 ilin tamamında görüldü. B.1.1.7 Alpha Varyantı yüksek bulaşıcılığa sahip olmasından dolayı alınan sıkı önlemlere rağmen kış aylarında İngiltere’de artış gösterdi. Ülkemizde ise tüm illerde görülen bu varyant ciddi hastalık ve ölüme sebep olabiliyor.

Aşı Etkinliği:

  • Pfizer/BioNTech: Yüksek koruyuculuk oranına sahip
  • Moderna: Yüksek koruyuculuk oranına sahip
  • Novavax: İyi derecede koruma sağlıyor
  • Johnson & Johnson's: İyi derecede koruma sağlıyor
  • Oxford/AstraZeneca: İyi derecede koruma sağlıyor
  • Sputnik V: En yüksek koruyuculuk oranına sahip

  1. B.1.351 Güney Afrika Varyantı

Ekim 2020’de Güney Afrika’da ortaya çıkan bu varyant aynı yılın aralık ayında tanımlandı. Yapı olarak İngiltere Varyantı ile benzerlikler gösteren B.1.351 Güney Afrika Varyantı; orjinal SARS-COV-2 varyantına kıyasla %50 daha yüksek bir bulaşıcılığa sahip. Bugüne kadar 24 ülkede görülen B.1.351 Güney Afrika Varyantı ülkemizdede tanımlandı.  Güney Afrika varyantı Türkiye’de baskın olmasada 11 ilde 285 kişide görüldü. Son derece yüksek öldürücülük oranına sahip olan B.1.351 Güney Afrika Varyantı aynı zamanda aşı kaynaklı antikorlara karşı da direnç gösterebiliyor. Yapılan araştırma ve klinik deneyler geliştirilmekte olan aşıların bu varyantta diğer varyantlara göre daha az etkili olduğunu gösteriyor.

Aşı Etkinliği:

  • Pfizer/BioNTech: İyi derecede koruma sağlıyor
  • Moderna: İyi derecede koruma sağlıyor
  • Novavax: %60
  • Johnson & Johnson's: %57
  • Oxford/AstraZeneca: Yeterli veri yok
  • Sputnik V: Antikor tepkisi az olsa da diğer aşılara göre daha etkili

  1. P.1 Brezilya Varyantı

İlk olarak Ekim 2020’de Brezilya’nın Amazon bölgesinden Japonya’ya seyahat eden 4 kişide görülen bu varyant; başta Brezilya olmak üzere ABD’nin bazı eyaletleri, Japonya ve Kanada gibi ülkelerde görüldü. Ortaya çıkan ilk araştırma sonuçlarında bu varyantın oldukça yüksek bir bulaşıcılığa sahip olduğu belirlendi. Aynı zamanda daha önce COVID-19 geçirmiş ya da aşı olmuş kişilerde de görülebilmesi bu varyantın antikorlardan kaçabildiğini gösteriyor. Dolayısıyla daha öncesinde kazanılan bağışıklığın bu varyantan koruyup korumadığı hala belirsizliğini koruyor. Dünyada yaygın bir varyant olmayan P.1 Brezilya Varyantı ülkemizde çok az kişide görüldü.

Aşı Etkinliği:

P.1 Brezilya Varyantına karşı halihazırda üretilen aşı çeşitlerinin etkinliği konusunda henüz yeterli veri bulunmuyor.

  1. B.1.617 Hindistan Varyantı (Çift Mutant Varyantı)

B.1.617 Hindistan Varyantı; ilk olarak Ekim 2020’de Hindistan’ın Maharashtra eyaletinde tespit edildi. DSÖ’ye göre şimdiye kadar 44 ülkede B.1.617 Hindistan Varyantı ile karşılaşıldı. Ülkemizde ise yaygın olmayan bu varyant şimdiye kadar 5 kişide görüldü. Çift Mutant Varyantı olarak bilinen B.1.617 Hindistan Varyantı; 6 epidemiyolojik bölgede 44 ülkede tespit edildi. B.1.617 Hindistan Varyantı sahip olduğu spike proteininde vücudun bağışıklık tepkisinden kaçma yeteneğini artırabileceği öne sürülen iki mutasyona sahip. Bu mutasyonlar virüsün vücudun bağışıklık tepkisinden kaçmasını ve daha bulaşıcı hale gelmesini sağlıyor. Hindistan dışında 44 ülkede görülen vakaların ise uluslararası seyahatlerle yayıldığı tahmin ediliyor.

Aşı Etkinliği:

B.1.617 Hindistan Varyantına karşı halihazırda üretilen aşı çeşitlerinin etkinliği konusunda henüz yeterli veri bulunmuyor.

  1. B.1.1.529 Omicron Varyantı

B.1.1.529 Omicron Varyantı ilk olarak Güney Afrika’da tespit edildi. Güney Afrika’da uzmanlar tarafından ilk olarak 24 Kasım 2021’de DSÖ'ye bildirilen B.1.1.529 Omicron Varyantı o zamandan bugüne tüm dünyada milyonlarca kişiyi etkiledi. Ülkemizde ise Sağlık Bakanlığı tarafından açıklanan verilere göre ilk olarak 2 Aralık 2021 tarihinde Omicron varyantı ile enfekte vakaların tespit edilmiştir. Yine aynı açıklamaya göre ülkemizdeki kalabalık illerdeki vakaların %10’undan fazlasını Omicron varyantı oluşturuyor. B.1.1.529 Omicron Varyantının diğer tüm varyantlara göre daha bulaşıcı olduğu düşünülmektedir. Üstelik yapılan araştırmalara göre B.1.1.529 Omicron Varyantı daha önce SARS-CoV-2 ile enfekte olup iyileşmiş kişilerin antikorlarına karşı direnç gösterebilir. Dolayısıyla daha önce COVID-19 geçiren kişilerde B.1.1.529 Omicron Varyantı ile yeniden enfekte olma riski taşıyorlar.

Aşı Etkinliği:

B.1.1.529 Omicron Varyantına karşı halihazırda üretilen aşı çeşitlerinin etkinliği konusunda henüz yeterli veri bulunmuyor.

Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.
Yorumlar (0)
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 22 51
2. Konyaspor 21 42
3. Fenerbahçe 22 36
4. Beşiktaş 22 35
5. Hatayspor 21 35
6. Başakşehir 21 34
7. Adana Demirspor 22 34
8. Alanyaspor 21 32
9. Kayserispor 22 31
10. Gaziantep FK 21 31
11. Sivasspor 22 30
12. Karagümrük 22 30
13. Galatasaray 21 27
14. Giresunspor 22 26
15. Göztepe 22 24
16. Antalyaspor 21 23
17. Kasımpaşa 21 21
18. Altay 22 18
19. Rizespor 21 18
20. Ö.K Yeni Malatya 21 15
Takımlar O P
1. Ümraniye 20 42
2. Ankaragücü 20 42
3. Erzurumspor 20 38
4. Eyüpspor 20 36
5. Bandırmaspor 20 33
6. İstanbulspor 20 33
7. Adanaspor 20 32
8. Samsunspor 19 30
9. Tuzlaspor 20 27
10. Gençlerbirliği 20 26
11. Manisa Futbol Kulübü 20 25
12. Boluspor 19 24
13. Kocaelispor 20 24
14. Keçiörengücü 20 23
15. Menemen Belediyespor 20 23
16. Altınordu 20 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 20 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 22 56
2. Liverpool 21 45
3. Chelsea 23 44
4. West Ham United 22 37
5. Tottenham 19 36
6. Arsenal 20 35
7. M. United 21 35
8. Wolverhampton Wanderers 20 31
9. Brighton 21 29
10. Leicester City 19 25
11. Crystal Palace 21 24
12. Southampton 21 24
13. Aston Villa 20 23
14. Brentford 22 23
15. Leeds United 20 22
16. Everton 19 19
17. Watford 19 14
18. Norwich City 21 13
19. Newcastle 20 12
20. Burnley 17 11
Takımlar O P
1. Real Madrid 21 49
2. Sevilla 21 45
3. Real Betis 21 37
4. Atletico Madrid 20 33
5. Real Sociedad 20 33
6. Barcelona 20 32
7. Rayo Vallecano 20 31
8. Villarreal 21 29
9. Valencia 21 29
10. Athletic Bilbao 21 28
11. Espanyol 21 27
12. Celta Vigo 21 26
13. Osasuna 21 25
14. Granada 20 24
15. Elche 21 22
16. Mallorca 20 20
17. Getafe 20 18
18. Deportivo Alaves 21 17
19. Cadiz 21 15
20. Levante 20 11
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@